تشخیص آلزایمر با انگشت

  متخصصان مغز و اعصاب هشدار میدهند که بسیاری از نشانه‌های زودهنگام بیماری آلزایمر، ماه‌ها و حتی سال‌ها قبل از تشخیص قطعی در حرکات ظریف دست و انگشتان بروز میکنند. ساده‌ترین این نشانهها، «تست انگشتی» است که در مطب‌های نورولوژی بهعنوان یکی از نخستین ابزار‌های غربالگری به کار گرفته میشود.

تست دو انگشت؛ سادهترین آزمایش در مطب
در این تست، پزشک از فرد میخواهد انگشت اشاره خود را به بینی و سپس به انگشت پزشک لمس کند؛ اجرای این حرکت بصورت متناوب و سریع، هماهنگی مغز و مخچه را میسنجد. کندی، لرزش یا ناتوانی در انجام این حرکت، میتواند نشانگر اختلال در مسیر‌های عصبی باشد که در مراحل ابتدایی آلزایمر دستخوشِ تغییر میشوند.به گفته متخصصان، آلزایمر پیش از حمله به حافظه، قلمرو‌های حرکتی و ادراک بصری-فضایی را نشانهدار میکند:

اختلال در هماهنگی دست و چشم: ناتوانی در نوشتن، بستن دکمه‌ها یا گرفتن اشیاء کوچک.
لرزش یا سختی صبحگاهی در انگشتان: که در افراد غیردیابتی و بدون سابقه آرتروز، مظنون است.
فراموشی مسیر‌های آشنا: گمشدن در خیابان‌های همیشگی سابقه.
تکرار سوالات و کنش‌های تکراری: نشانگر افت کارکرد حافظه کاری.
تغییرات خلقی و گوشهگیری: که اغلب تا یکسال قبل از تشخیص بالینی، از نخستین علائم است.
مشکل در «یافتن کلمه» هنگام صحبت: ناتوانی در نامبردن اشیاء روزمره.
 

چرا این تست حیاتی است؟
پزشکان تأکید دارند که درمان آلزایمر در مراحل اولیه، مؤثرترین «دارو» است. شناسایی زودهنگام، به خانواده‌ها اجازه میدهد تا پیش از تخریب غیرقابل برگشت نورونها، مداخلات دارویی و تغییر سبک زندگی را آغاز کنند.

 پژوهش‌های اخیر نشان دادهاند که ترکیب «تست انگشتی ساده» با ارزیابی حافظه، دقت بالاتر از ۸۰ درصد در پیشبینی خطر را ارائه میدهد.

گام بعدی چیست؟
در صورت مشاهده هر یک از این نشانه‌ها در خود یا والدین، مراجعه به پزشک متخصص مغز و اعصاب و اجرای «تست وضعیتی ذهنی» و در صورت لزوم، آزمایش خون برای سنجش پروتئین‌های آمیلوئید توصیه میشود.

کارشناسان هشدار میدهند که «منتظر نبودن» بهترین تصمیم است؛ هر ماه تأخیر، بهمعنای از دست رفتن میلیون‌ها سلول عصبی است.