کشت آزمایشی شقایق اُلیفرا در کشور موفقیت آمیز بود

محمدمهدی برومندی امروز شنبه هفتم شهریورماه در جمع خبرنگاران چهارمحال و بختیاری در خصوص هدف سفر خود به استان، اظهار کرد: در این سفر، طرح‌های عمرانی بخش کشاورزی به بهره‌برداری خواهد رسید، این استان یکی از استان‌های بسیار مهم کشور در زمینه تولید محصولات کشاورزی به‌شمار می‌رود.

معاون امور باغبانی وزارت جهاد کشاورزی افزود: چهارمحال و بختیاری در حوزه باغبانی نیز از جایگاه ویژه‌ای در کشور برخوردار است و در تولید یکی از محصولات مهم باغبانی، یعنی بادام، دارای رتبه بوده و به‌عنوان قطب تولید بادام کشور شناخته می‌شود.

وی با اشاره به سطح باغات چهارمحال و بختیاری، گفت: در این استان حدود ۵۱ هزار هکتار باغ وجود دارد که نزدیک به ۲۰ هزار هکتار آن به باغات بادام اختصاص دارد و اقدامات خوبی در حوزه تولید بادام در استان در حال انجام است.

برومندی ادامه داد: ایستگاه تحقیقات بادام کشور در چهارمحال و بختیاری مستقر است و سالانه حدود ۳۵ هزار تن بادام با کیفیت مطلوب در استان تولید می‌شود که بخش قابل توجهی از این تولید در سبد صادرات کشور قرار می‌گیرد.

معاون امور باغبانی وزارت جهاد کشاورزی افزود: چهارمحال و بختیاری با بیان اینکه چهارمحال و بختیاری در سایر محصولات باغی نیز ظرفیت‌های قابل توجهی دارد، تصریح کرد: حدود ۹ هزار هکتار باغ گردو، پنج هزار هکتار باغ سیب، چهار هزار هکتار باغ هلو و حدود چهار هزار هکتار باغ انگور در استان وجود دارد و با توجه به این ظرفیت‌ها، این استان را بیشتر به‌عنوان استانی با ظرفیت بالای باغبانی می‌شناسیم.

وی بیان کرد: با توجه به اینکه در برخی نقاط چهارمحال و بختیاری میزان بارندگی به بیش از ۶۰۰ میلی‌متر می‌رسد، باید برای توسعه باغات در اراضی شیبدار تصمیمات مناسبی اتخاذ شود.

برومندی افزود: همچنین در حال پیگیری تولید نهال‌های سالم و عاری از ویروس، به‌ویژه در محصول بادام، در مرکز تحقیقات کشاورزی چهارمحال و بختیاری هستیم، اقدامات قابل تقدیری در مرکز تحقیقات کشاورزی چهارمحال و بختیاری، به‌ویژه در زمینه محصول بادام، انجام شده است.

معاون امور باغبانی وزارت جهاد کشاورزی با اشاره به ضرورت توسعه زنجیره ارزش بادام در چهارمحال و بختیاری، خاطرنشان کرد: به دنبال تکمیل زنجیره ارزش بادام و راه‌اندازی شهرک تخصصی بادام هستیم، موضوعی که از چند سال گذشته در شهرستان سامان چهارمحال و بختیاری دنبال می‌شود و امیدواریم با جذب سرمایه‌گذاری، زمینه شکل‌گیری زنجیره کامل بادام در استان فراهم شود.

برومندی در شهرکرد با اشاره به اهمیت تأمین پایدار مواد اولیه دارویی، اظهار کرد: کشور با جمعیتی نزدیک به ۹۰ میلیون نفر، برای تأمین دارو و مواد اولیه مورد نیاز صنایع داروسازی، نیازمند برنامه‌ریزی دقیق، پایدار و بلندمدت است و یکی از دغدغه‌های مهم وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی نیز تأمین مواد اولیه مورد نیاز برای تولید دارو در داخل کشور است.

وی افزود: بر اساس نیاز اعلام شده، کشور سالانه به حدود ۳۰ تن مورفین و پنج تن تبائین برای تولید دارو و پاسخگویی به نیاز‌های درمانی نیاز دارد و از این رو، تأمین پایدار این مواد اولیه یکی از موضوعات مهم و راهبردی در حوزه سلامت و امنیت دارویی کشور محسوب می‌شود.

آغاز مسیر کشت شقایق اُلیفرا با هدف تأمین مواد اولیه دارویی
معاون باغبانی وزیر جهاد کشاورزی با اشاره به سابقه موضوع تأمین مورفین از طریق کشت کنترل شده گیاهان دارویی، گفت: جمهوری اسلامی ایران در گذشته از جمله کشور‌هایی بود که امکان کشت خشخاش را داشت، اما کشور به صورت داوطلبانه کشت خشخاش را ممنوع کرد و پس از آن، برای تأمین مواد اولیه مورد نیاز صنایع دارویی، از ظرفیت‌های قانونی موجود استفاده می‌شد.

برومندی ادامه داد: در سال‌هایی که دکتر پزشکیان مسئولیت وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی را بر عهده داشتند، موضوع تأمین مواد اولیه دارویی از طریق کشت شقایق اُلیفرا مطرح و این موضوع در مراکز قانونی کشور نیز مورد بررسی و تصویب قرار گرفت، اما اجرای عملی آن در آن مقطع محقق نشد.

وی تصریح کرد: در سال گذشته و با توجه به اعلام رسمی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی به وزارت جهاد کشاورزی، نهاد ریاست جمهوری و ستاد مبارزه با موادمخدر، ضرورت تأمین مواد اولیه دارویی از طریق ظرفیت‌های داخلی بار دیگر مورد تأکید قرار گرفت.

معاون باغبانی وزیر جهاد کشاورزی افزود: با دستور وزیرجهاد کشاورزی و در راستای اجرای تأکیدات ریاست جمهوری و وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، تدوین دستورالعمل اجرایی کشت شقایق اُلیفرا با هدف تولید مواد اولیه دارویی در دستور کار معاونت باغبانی وزارت جهاد کشاورزی قرار گرفت.

برومندی گفت: پس از تهیه پیش‌نویس دستورالعمل، ستادی با حضور ستاد مبارزه با مواد مخدر به عنوان ناظر، سازمان غذا و دارو، وزارت جهاد کشاورزی، پلیس مبارزه با موادمخدر، دادستانی کل کشور و سایر دستگاه‌های مرتبط تشکیل شد و شیوه‌نامه اجرایی کشت این گیاه تهیه و پس از طی مراحل قانونی، به تأیید نهاد ریاست جمهوری رسید.

وی اظهار کرد: بر اساس این شیوه‌نامه، کشت شقایق اُلیفرا صرفاً در اراضی دولتی و تحت نظارت دستگاه‌های مسئول امکانپذیر است و اجرای آن تابع ضوابط دقیق و مشخصی خواهد بود.

معاون باغبانی وزیر جهاد کشاورزی با اشاره به اجرای مرحله نخست این طرح، گفت: پس از تدوین و تصویب شیوه‌نامه، کشت آزمایشی شقایق اُلی‌فرا در سطح نزدیک به ۱۰ هکتار در اراضی دولتی انجام شد.

برومندی افزود: محصول پس از برداشت، تحت آزمایش‌ها و آنالیز‌های علمی و فنی قرار گرفت و نتایج به دست آمده نشان داد که این گیاه از ظرفیت مناسبی برای تأمین مواد اولیه مورد نیاز صنایع دارویی و تولید مورفین برخوردار است.

وی با بیان اینکه اجرای این طرح در شرایط خاص کشور انجام شد، گفت: یکی از نکات قابل توجه این است که کشت آزمایشی این محصول در شرایط دشوار و همزمان با شرایط جنگی کشور انجام گرفت، اما با وجود محدودیت‌ها، بررسی‌های علمی و فنی با موفقیت انجام شد و نتایج قابل قبولی به دست آمد.

برومندی ادامه داد: در اجرای این طرح، برخی دانشگاه‌های مهم کشور نیز مشارکت داشتند و نتایج حاصل از آزمایش‌ها و آنالیز‌های علمی، پشتوانه تصمیم‌گیری برای ادامه این مسیر قرار گرفته است.

معاون باغبانی وزیر جهاد کشاورزی با تأکید بر کنترل کامل این طرح اظهار کرد: بر اساس تصمیمات اتخاذشده، کشت شقایق اُلیفرا صرفاً در اراضی دولتی امکان‌پذیر خواهد بود و وزارت جهاد کشاورزی می‌تواند در اراضی دولتی در اختیار سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، با مشارکت شرکت‌های داروسازی، کشاورزان و متقاضیان واجد شرایط و مطابق دستورالعمل مصوب نسبت به اجرای کشت اقدام کند، تمامی مراحل مربوط به تولید، کشت، برداشت، انتقال و فرآوری محصول تحت نظارت دستگاه‌های مسئول انجام خواهد شد و هدف از این طرح، صرفاً تأمین مواد اولیه مورد نیاز صنعت داروسازی کشور است.

برومندی با اشاره به برنامه‌ریزی برای مرحله بعدی طرح گفت: در حال حاضر با همکاری سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی و مجموعه‌های تحقیقاتی وزارت جهاد کشاورزی، شرایط اقلیمی استان‌های مختلف کشور در حال بررسی است تا مناطق و استان‌های مستعد برای کشت این گیاه شناسایی شوند.

وی افزود: بخشی از بذر مورد نیاز این طرح در داخل کشور وجود دارد و برای تأمین بخش دیگری از بذر مورد نیاز نیز برنامه‌ریزی خواهد شد تا در کشت پاییزه امسال، در چارچوب ضوابط و دستورالعمل‌های مصوب، عملیات کشت در اراضی دولتی آغاز شود.

معاون باغبانی وزیر جهاد کشاورزی خاطرنشان کرد: هدف اصلی از اجرای این طرح، تأمین داخلی مواد اولیه دارویی، کاهش وابستگی به منابع خارجی و ایجاد یک مسیر پایدار برای تأمین نیاز صنایع داروسازی کشور است.

برومندی با تشریح ویژگی‌های این گیاه گفت: شقایق اُلیفرا از نظر ویژگی‌های گیاهی با گونه‌های متداول خشخاش مورد استفاده در تولید مواد مخدر تفاوت دارد و فاقد شیرابه قابل استحصال به شیوه متداول خشخاش است.

وی افزود: در این روش، اندام هوایی گیاه پس از رسیدن کامل و خشک شدن برداشت و به صورت کنترل‌شده در اختیار شرکت‌های داروسازی قرار می‌گیرد و مواد مؤثره موجود در اندام هوایی و کپسول گیاه در فرآیند‌های صنعتی و تحت نظارت برای مصارف دارویی استخراج خواهد شد.

معاون باغبانی وزیر جهاد کشاورزی همچنین گفت: بذر این گیاه فاقد مورفین است و می‌تواند در صنایع روغن‌کشی و برخی مصارف تغذیه‌ای مورد استفاده قرار گیرد؛ بنابراین ظرفیت‌های این گیاه تنها به حوزه دارویی محدود نمی‌شود.

وی تأکید کرد: یکی از مهمترین ویژگی‌های این طرح، محدود بودن محل کشت، نظارت چندلایه دستگاه‌های مسئول و انتقال محصول برداشت شده به مسیر مشخص و قانونی فرآوری دارویی است.

برومندی افزود: محصول تولیدشده پس از برداشت و خشک شدن کامل، در چارچوب فرآیند مشخص و تحت نظارت در اختیار شرکت‌های داروسازی قرار خواهد گرفت تا مواد مؤثره مورد نیاز برای تولید دارو در محیط صنعتی استخراج شود.

معاون باغبانی وزیر جهاد کشاورزی اظهار کرد: دستیابی به نتایج مثبت در مرحله آزمایشی، حاصل همکاری مجموعه وزارت جهاد کشاورزی، معاونت باغبانی، بخش تحقیقات کشاورزی، وزارت بهداشت، سازمان غذا و دارو، ستاد مبارزه با مواد مخدر، دستگاه‌های نظارتی و دانشگاه‌های مشارکت‌کننده بوده است، اکنون با اتکا به نتایج علمی و فنی به دست آمده، برنامه‌ریزی برای اجرای کشت پاییزه این محصول در اراضی دولتی و مناطق مستعد کشور در حال انجام است تا بتوان از این ظرفیت در مسیر تأمین پایدار مواد اولیه دارویی و تقویت امنیت دارویی کشور استفاده کرد.

منبع: ایسنا