نقطه عطف روابط ايران و افغانستان
آرمان ملی - روابط ميان ايران و افغانستان به عنوان دو همسايه قديمي به دليل منافع مشترک فرهنگي، سياسي و اقتصادي همواره براي هر دو کشور حائزاهميت بوده و دو کشور بر يکديگر تاثير مستقيم داشتهاند. در سالهاي اخير نيز اين همکاريها افزايش يافته و دو کشور توافق نمودهاند که با تهيه و امضاي سند جامع همکاري مشترک ساختار مناسبات دوجانبه را مستحکم کنند. نزديک به 5 سال از آغاز مذاکرات ايران و افغانستان براي دستيابي به سند جامع همکاري ميگذرد و مذاکراتي که انتظار ميرفت در طول 6 ماه نهايي شود همچنان در مسير گفتوگو به پيش ميرود. کميتههاي سياسي، اقتصادي، امنيتي، فرهنگي و اجتماعي که وظيفه بررسي مفاد اين سند را برعهده دارند تاکنون با مسئوليت مسئولان عالي دو کشور جلسات متعددي را برگزار کردهاند اما هنوز در دستور دو کميته موضوعاتي باقي مانده که در حال رايزني پيرامون آنها هستند. روز گذشته محمدحنيف اتمر، سرپرست وزارت امور خارجه افغانستان در راس هياتي سياسي، اقتصادي و امنيتي به ايران سفر کرد و با وزير خارجه و برخي مسئولان سياسي و امنيتي ايران ملاقات ميکند. موضوع اين ديدار طراحي آينده روابط و بررسي مسائل بين دو کشور و مسائلي پيرامون سند همکاري جامع ميان ايران و افغانستان است. به گفته ديپلماتهاي ايران، هر چند اين ديدار براي مذاکراتي در خصوص روابط دوجانبه، توسعه و تعميق روابط بهويژه در حوزه اقتصاد است اما احتمال دارد در حاشيه اين سفر مباحثي درباره حوادث هريرود و همچنين يزد مطرح شود. آنچه اين سفر را از ديگر ديدارهاي سياسي متمايز ميکند همين حوادث است که اخيرا منجر به چالشهايي در روابط ميان ايران و افغانستان شده است. از اين رو اين سفر ميتواند به نقطه عطفي در روابط ايران و افغانستان بدل شود. از سوي ديگر احتمالا تحولات منطقهاي نيز در اين سفر مورد ارزيابي و بحث قرار گيرند زيرا هر دو کشور در منطقه از اهميت قابلتوجهي برخوردار هستند. مساله ترانزيت يکي ديگر از مباحثي است که بايد در اين ديدار ساماندهي شود و بسيار حائز اهميت است که در ذيل آن مقوله بندر چابهار نيز قطعا مورد گفتوگو قرار ميگيرد. در اين ميان افغانستان به قدر زيادي با نابساماني و ناامني و چالشهاي بزرگي مواجه است که کمتر به مرز خود با ايران اهميت ميدهد و در اين ميان به نحوي اين مسئوليت بزرگ را به نظر ميرسد به ايران واگذار کرده است و اقدامي در راستاي تامين مرزهاي خود با ايران انجام نميدهد. کشوري که اقتصاد و امنيت داخلي آن با چالشهاي جدي مواجه است قطعا ترددها در مرز ايران براي آن اولويت اصلي نيست. به اين علت است که ايران همواره در بازسازي افغانستان مشارکت داشته است زيرا به دنبال ايجاد امنيت در افغانستان است به همين علت نيز ميزاني از کمکهاي بينالمللي به افغانستان در راستاي ساخت پاسگاههاي مرزي اختصاص داده شد که ايران نيز در آن سهيم بود. ايران پس از اين کمکها انتظار دارد تا افغانستان مقوله مرزها را جدي بگيرد و مسئولان آن کشور روي موجهاي اختلافافکنانه در فضاي مجازي سوار نشوند و تبليغات دشمنان را مديريت کرده و در مواقع حساس پاسخگو باشند.
