سفیر سابق ایران در ارمنستان مطرح کرد: نظارت تهران، آنکارا و مسکو بر توافق قره‌باغ
نیروهای نظامی ارامنه در قره‌باغ بعد از شکل‌گیری دولت آقای پاشینیان هم عوض شدند و آنها هم تمایل و توان درگیری نظامی و جنگ را نداشتند. بنابراین دو طرف در حال مذاکره هستند و دور اول مذاکرات تمام شده است و به نظر من مطلب خیلی روشن و واضح است. چیزی هم که آقای علی‌اف خواستار آن بود، در یک عملیات یک روزه بسیار کوتاه به دست آورده است. علی سقاییان در خصوص عوامل سرعت بخشیدن به این توافق گفت: تحلیل شخصی من این است که این اتفاق حاصل توافق پنهان پشت پرده‌ای بوده که بین پاشینیان و الهام‌علی‌اف نوشته شد. زمانی که پاشینیان روی کار آمد، ما شاهد پیشروی نیروهای نظامی در جنگ ۲۰۲۰ بودیم، به نظرم این موضوع یک توافق بود کما اینکه قبلا هم آقای پاشینیان رسما اعلام کرد که قره‌باغ را جزو حاکمیت آذربایجان می‌داند، بنابراین این موضوع جای تعجب ندارد که به توافق رسیده‌اند. وی در خصوص راهکارهای تداوم بیشتر این صلح افزود: قطعا پایداری و تعهد طرفین و مسئولان باکو و ایروان که جز اولین حافظان و ناظرین این مسأله هستند، در این زمینه موثر است و آنها می‌توانند بر پایندی طرفین به تعهدات نظارت کنند تا صلح ادامه داشته باشد و بعد از آن ناظرین دیگر توافقنامه مانند مسکو، تهران و آنکارا نیز اهرم‌های دیگری هستند که می‌توانند برای عملیاتی شدن این توافقنامه و تداوم این صلح فعال شوند. سقاییان در خصوص نقش ایران در این توافق تصریح کرد: ایران ابتدا بعد از مذاکراتی که طرفین باکو و ایروان داشتند، رسما موضع خود را اعلام کرد که قره‌باغ را جزو خاک آذربایجان می‌داند. از طرف دیگر رایزنی‌های فعال وزیر امور خارجه با دو طرف و همچنین مذاکرات مقامات نظامی ما حاکی از این مسأله است و همچنین سفر وزیر خارجه ترکیه به تهران و مسائل مطرح شده نشان می‌دهد که وزنه ایران در این توافق قطعا سنگین بوده است.
