رئیس‌جمهور بعدی قدرت اجماع‌سازی داشته باشد

فـارغ از اینکــه چــه کــسی در انتخـابــات ریاست‌جمهوری به پیروزی می‌رسد چالش‌های پیش‌روی دولت آینده را در حوزه‌های سیاست داخلی، خارجی و اقتصادی در چه چیز‌هایی می‌بینید؟

نخست مساله سیاست خارجی؛ چه در منطقه و چه در جهان در موضوع پرونده هسته‌ای و برجام از جمله مسائلی‌ است که سال‌هاست فراز‌و‌فرود دارد که اگر توافقات صورت بگیرد و برجام احیا شود می‌تواند اتفاقات مثبتی از جمله لغو تحریم‌ها را در پی داشته باشد. در داخل هم چالش آب را داریم که صدمه زیادی به همه بخش‌ها از جمله کشاورزی ما وارد شده است. در این راستا کشور با خشکسالی سنگینی مواجه است و با توجه به آن کشور در این شرایط سخت اقتصادی باید وارد‌کننده مواد غذایی باشد و خودکفایی گندم با وجود تلاش‌های فراوان با چالش مواجه شده است. از مسائل بعدی می‌توان به اقتصاد و اشتغال و تورم، فقر و کاهش درآمد‌ها و حاشیه‌نشینی اشاره داشت که شاهد آن هستیم که طی سال‌های اخیر خیلی به مردم فشار آورده است که من امیدوارم با حضور دولت بعدی فارغ از جناح‌بندی سیاسی، نقدینگی لازم جهت افزایش تولید فراهم شود. موضوع دیگری که قابل ذکر است مطالبات جوانان و بانوان است که پاسخ در‌خوری تا‌کنون پیدا نکرده است. انتظار می‌رود با توجه به وعده‌هایی هم که در زمینه به‌کارگیری بانوان در عرصه های بالاتر مدیریتی داده‌اند‌، این اتفاق محقق شود. مساله دیگر اقوام است که مشکلات زیادی در این زمینه وجود دارد که باید حل شود و رئیس‌جمهور جدید باید خود را رئیس‌جمهور همه بداند، قدرت اجماع‌سازی داشته باشد و ضمن حل چالش‌ها همه را در سازندگی کشور متعهد سازد.

چه میزان معتقدید دولت بعدی بتواند لوایح FATF و مذاکرات رفع تحریم‌ها را به نتیجه برساند؟

باید برساند و بتواند؛ چرا‌که اگر غیر از این شود به نظر می‌رسد حل خیلی از مسائل و چالش‌های کشور که پیش از این صحبتش به میان آمد، سخت شود. در همین ایام مذاکرات به‌شدت در وین ادامه دارد. از طرفی دونالد ترامپ رای نیاورد و جو بایدن با وعده بازگشت به برجام روی کار آمد و البته کسانی مانند نتانیاهو‌، بن‌سلمان یا جان بولتون در مسند امور کشورشان نیستند و این امیدواری ایجاد می‌شود که هر دو زمینه حل شود. در داخل هم که شنیده‌اید آقای جلیلی اعلام کرده‌اند 39 مورد از 42 اصل FATF را اجرا کرده‌ایم و تنها چند بند باقی مانده که معطل لجبازی‌های داخلی است. مشکل تنها بین‌المللی نیست و ما باید در داخل برخی از مسائل را حل کنیم تا بتوانیم زمینه به نتیجه رسیدن این دو موضوع اصلی را فراهم سازیم. عملا راه را رفته‌ایم، هزینه‌ها را پرداخت کرده‌ایم و خودمان هم در داخل به این ضرورت رسیده‌ایم و 39 قاعده و تکلیف را اجرا کرده‌ایم و تنها دو سه بند افتاده بر سر لجبازی داخلی باقی مانده است، در حالی که اگر حداقل تحریم نفت برداشته شود لااقل سالی 100 میلیارد مبادلات صادراتی در این زمینه خواهیم داشت و البته سالیانه 40 میلیارد صادرات غیر‌نفتی خواهیم داشت، که این مسائل تحت‌الشعاع این موضوعات قرار گرفته است. نمی‌توان نزدیک به 200 میلیارد دلار مبادلات ارزی کشور را به صورت غیر‌رسمی و چمدانی رفع و رجوع کرد‌، باید به سیستم بانک جهانی وصل شویم تا مشکلات ما حل شود.

اخیرا سخنگوی شورای نگهبــان در نشسـت خبری خود از نمایش فیلم رد‌صلاحیت آیت‌ا... هاشمی در سال 92 در موعد مقرر و ارائه دلایل رد‌صلاحیت چهره‌های دیگر انتخابات سخن گفته‌ است، این سخنان چه میزان با عملکرد‌ شورای نگهبان تطابق دارد؟

درباره این موضوعات سال‌هاست که گفته‌ایم. باید فکری به حال نظارت خاص شود. ما به‌خاطر تجربه‌ای که در امر انتخابات داریم این موضوعات را می‌دانستیم و برای ما روشن بود که روال همین است و نهایتا نتیجه نظارت استصوابی همین می‌شود که می‌بینید؛ چرا که روال طبق قانون اساسی مشخص است که باید شخص ایرانی‌الاصل باشد، سوء‌پیشینه نداشته باشد، گواهی‌اش از سوی ثبت‌احوال صادر شود و مواردی که قابل رجوع و مطالعه است ولی وقتی پای اعمال سلیقه در میان باشد، می‌بینیم بسیاری از آقایان قانع نیستند و جریانات سیاسی را ظاهرا به خودی و غیر‌خودی تقسیم کرده‌اند که باید برای این مشکل راه‌حلی یافت شود تا اعمال سلیقه کمتر صورت گیرد؛ وگرنه در آینده رای مردم آن جامعیت همیشه را از دست می‌دهد.

دولت بعدی چگونـه مـی‌تـواند اعتمـاد عمومی را افزایش دهد؟

به نظر من کار سنگینی خواهد بود. در جمهوری اسلامی اعتماد عمومی فقط در خصوص مقوله انتخابات نیست؛ امنیت ما‌، حفظ تمامیت‌ارضی ما و بسیاری مسائل دیگر به اعتماد عمومی گره خورده است. ما جنگ را فراموش نمی‌کنیم‌، اگر موفق شدیم عراق را که حمایت تمام دنیا را داشت، شکست دهیم با اعتماد عمومی به نظام و حضور همه‌جانبه مردم بوده است. امروز هم اگر توانسته‌ایم کرونا را مهار کنیم با همین اعتماد مردم و همبستگی بین نظام و مردم مسائل را حل کرده‌ایم، اما دولت آینده باید روی این بخش کار جدی کند. متاسفانه به نظر می‌رسد در این دور انتخابات صدای مردم آن‌طور که باید شنیده نشده است؛ پس باید همه پنبه‌ها را از گوش‌هایشان در‌بیاورند تا اعتماد عمومی احیا شود.