در خارج از ایالات متحده اولین کسی که شگفتزده شد و لب به سخن گشود ولودیمیر زانسکی، رئیسجمهوری اوکراین بود. او این توافق را هدیهای به پوتین عنوان کرد و معتقد است که چنین توافقی دست مسکو را برای دریافت ارز و طولانی کردن جنگ علیه اوکراین باز میگذارد. به موازات زلنسکی، کشورهای عضو اتحادیه اروپا هم در حیرت فرو رفتهاند و عملاً نمیدانند که باید با این اقدام ترامپ چگونه برخورد کنند؛ اما آنچه در خصوص اروپاییها مطرح میشود این است که آنها به صورت تمام قد با این مقوله نه تنها مشکل دارند بلکه این اقدام را تضعیف اقتصاد و امنیت اتحادیه اروپا میدانند.
واکنش آلمان
در این راستا استفان کورنلیوس، سخنگوی دولت آلمان روز شنبه در بیانیهای گفت که برلین تصمیم آمریکا درباره محمولههای دیزل روسیه را مورد توجه قرار داده است. او تأکید کرده که دولت فدرال همچنان به تحریمهای اعمال شده علیه روسیه متعهد است و با شرکای اروپایی خود برای تهیه بستههای تحریمی جدید همکاری میکند. کورنلیوس تأیید کرد که حمایت کشورش از اوکراین «محکم و تزلزلناپذیر» است. از سوی دیگر، سخنگوی وزارت امور اقتصادی و انرژی آلمان، حمایت کامل برلین از تحریمهای اروپایی را تأیید و خاطرنشان کرد که نفت روسیه از سال ۲۰۲۳ در فهرست تحریمها قرار دارد. این سخنگو گفت که آلمان از آن زمان تاکنون نفت روسیه را وارد نکرده است و منابع تأمین آن متنوع و مستقل از نفت روسیه هستند و بر امنیت تأمین تأکید کرد. این در حالی است که فریدریش مرتس، صدراعظم آلمان، در سفر خود به کییف در اوایل اکتبر تأیید کرد که کشورش کمکهای خود به اوکراین را کاهش نخواهد داد. در همین زمینه، انجمن سوخت و انرژی آلمان هرگونه تأثیر قابل توجه توافق ایالات متحده و روسیه بر قیمت سوخت در پمپ بنزینهای آلمان را رد کرد. این انجمن اعلام کرد که ممنوعیت واردات دیزل روسیه توسط اتحادیه اروپا، که از ۵ فوریه ۲۰۲۳ به اجرا گذاشته شده است، همچنان پابرجا خواهد ماند و افزود که انتظار ندارد این توافق تأثیر ملموسی بر بازار جهانی داشته باشد.
واکنش انگلستان
انگلیس هم در این راستا ساکت نماند و باید دانست که ایالات متحده در دولت دوم ترامپ علناً نقش خود در پرونده اوکراین را به لندن واگذار کرده و به همین دلیل توافق پوتین و ترامپ برای انگلیسیها چندان خوشایند نیست و به مثابه خنجر از پشت به این کشور قلمداد میشود. فارغ از موضع رسمی دولت انگلیس که اعلام کرده به اعمال تحریم روسیه ادامه خواهد داد، بوریس جانسون، نخستوزیر پیشین انگلیس، در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس از تصمیم آمریکا برای کاهش تحریمهای اعمالشده علیه سوخت روسیه انتقاد کرد و اتهامات مطرح شده علیه اوکراین درباره نقش داشتن در افزایش قیمت جهانی انرژی را بیاساس دانست. جانسون تاکید کرد که جهش قیمتهای جهانی انرژی ناشی از بسته شدن تنگه هرمز است و بازار انرژی میتواند از طریق حمایت از حاکمیت اوکراین به ثبات برسد. او همچنین خاطرنشان کرد که بازگشت نفت و گاز روسیه به بازارهای جهانی باید پس از پایان جنگ صورت گیرد و مشروط به آن باشد که اوکراین کشوری آزاد، مستقل و برخوردار از حاکمیت ملی باقی بماند.
واکنش فرانسه
از سوی دیگر در فرانسه هم واکنشها بالا بوده است. دومینیک دو ویلپن، نخستوزیر و وزیر امور خارجه پیشین فرانسه، در پیامی به زبان فرانسوی در حساب کاربری خود در شبکه اجتماعی ایکس، با برشمردن اقدامات رئیسجمهور آمریکا در ماههای اخیر، از انفعال اروپا در برابر آنها انتقاد کرد. او در این پیام نوشت: دونالد ترامپ برای یک معامله نفتی، حاکمیت ونزوئلا را نقض کرد. ما چیزی نگفتیم. دونالد ترامپ خواستار حاکمیت بر گرینلند شد، جایی که امید به یافتن نفت هم در آن وجود دارد. به امید اینکه این شرایط بگذرد، چیزی نگفتیم. دونالد ترامپ تصمیم گرفت جنگی پوچ علیه ایران به راه بیندازد و قیمت نفت برای همه جهش کرد. ما چیزی نگفتیم و حالا این سوال مطرح است که چه زمانی قرار است اروپا چیزی بگوید؟
واکنشها در آمریکا.
اما در داخل آمریکا هم مخالفتهایی با این اقدام ترامپ به وضوح دیده میشود. برایان فیتزپاتریک، نماینده جمهوریخواه ایالت پنسیلوانیا، اعلام کرد که قصد دارد طرحی دوحزبی را با هدف جلوگیری از لغو تحریمهای نفتی روسیه از سوی دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، در بحبوحه کمبود جهانی سوخت ارائه کند و نام این طرح «قانون رونالد ریگان؛ صلح از طریق قدرت» خواهد بود. همچنین آنتونی بلینکن، وزیر امور خارجه دولت بایدن در پیامی در صفحه کاربری خود در ایکس از توافق دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا با روسیه برای برداشتن تحریمهای مرتبط با فروش سوخت دیزل این کشور انتقاد کرده و گفت: «توافق تامین سوخت دیزل رئیسجمهور ترامپ با ولادیمیر پوتین یک بازی باخت-باخت است؛ چراکه چنین مقادیری از گازوئیل هیچ تاثیری در بازارها ندارد و صرفاً جنبه تبلیغاتی و انتخاباتی برای ترامپ و جمهوریخواهان دارد». بر این اساس به نظر میرسد که اتحادیه اروپا به عنوان شریک سنتی واشنگتن نه تنها از این اقدام ترامپ به شدت حیرتزده و عصبانی است، بلکه به دنبال راهی میگردد تا روسیه را مجدد تحت فشار قرار دهد.