اروپا ثابت کند راهش از آمریکا جداست

آرمان - روز گذشته جمهوری اسلامی ایران گام دوم خود را اعلام کرد. بر این اساس تهران سطح غنی‌سازی را از 67/3 درصد بالاتر خواهد برد به میزانی که مورد نیاز کشور است. پیش از این ایران نسبت به افزایش میزان اورانیم غنی شده از 300 کیلوگرم اقدام کرده بود. این اقدامات واکنش کشورهای اروپایی را بر انگیخت از جمله وزارت امورخارجه آلمان با ابراز نگرانی نسبت به بالا رفتن سطح غنی‌سازی اورانیم در کشورمان اعلام کرد که آلمان منتظر تایید این موضوع از سوی آژانس بین‌المللی انرژی اتمی خواهد ماند. سخنگوی وزارت خارجه انگلیس، از جمهوری اسلامی ایران خواست تا سریعا از تمامی اقداماتی که مفاد برجام را نقض می‌کند، بازگردد. سخنگوی مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا با ابراز نگرانی نسبت به افزایش سطح غنی‌سازی در ایران گفت: منتظر اطلاعات بیشتر آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در این زمینه هستیم. در پی آغاز گام دوم کاهش تعهدات برجامی از سوی ایران، کاخ ریاست جمهوری فرانسه اعلام کرد که در حال حاضر مکانیسم حل‌وفصل اختلافات ذیل برجام موسوم به مکانیسم ماشه فعال نخواهد شد. ایران بعد از خروج یکجانبه آمریکا از توافق هسته‌ای در مناسبت‌ها و موقعیت‌های مختلف به طرف‌های اروپایی هشدار داده بود نمی‌تواند تا ابد منتظر طرف اروپایی بماند. اروپایی‌ها هم در موقعیت‌های مختلف پذیرفته بودند که کمبودها و کاستی‌هایی که از خروج آمریکا از برجام ممکن است به‌وجود آید را جبران کنند. طرف اروپایی متعهد شده بود 11 اقدام را بعد از خروج واشنگتن انجام دهند. اما تاکنون بیش از یک سال است که از خروج ایالات متحده می‌گذرد، طرف اروپایی هیچ یک از قول‌ها و تعهداتش را به درجه عمل نرسانیده است. اروپا با سیاست دفع‌الوقت تلاش دارد تا ضمن اظهار تاسف خود از خروج آمریکا از برجام با دلجویی صرفا در چارچوب مواضع اعلامی ایران را متقاعد کند تا کشورهای اروپایی درصدد اقدامات عملی هستند. اتفاقی که تاکنون به وقوع نپیوسته است. تنها کاری که اروپا طی این مدت انجام داده است طراحی اینستکس (سازوکار مالی) است که آن هم تاکنون هیچ تراکنش قابل ملاحظه‌ای انجام نداده است. بعد از اعلام ایران در گام اول، وزیر خارجه آلمان، معاون وزیر خارجه بریتانیا و برخی دیگر از مقامات اروپایی به‌صورت آشکار و پنهان به تهران سفر داشته تا مطمئن شوند ایران گام دوم را بر نخواهد داشت. به‌رغم مهلتی که ایران به کشورهای اروپایی داده بود، اروپا همچنان در بی‌عملی باقی ماند. اروپا نشان داد به هیچ وجه علاقه‌ای در عملیاتی کردن تعهداتش ندارد. رفتار اروپایی‌ها به گونه‌ای بود که حتی واکنش برخی از فعالان سیاسی در رسانه‌های اروپایی را به دنبال داشت و آنها ضمن آنکه خروج یکجانبه ایالات متحده از برجام را تقبیح می‌کردند، خروج واشنگتن از توافق هسته‌ای و نه اقدامات ایران را موجب افزایش تنش و تشنج بر می‌شمردند. تهران مکررا اعلام داشته قصد خروج از برجام را ندارد. فعالیت‌های تهران در قبال وظایف و تکالیف طرف اروپایی تنظیم می‌شود. اروپا باید بپذیرد که در قبال برجام مسئولانه عمل نکرده است. موضوعی که طی روزهای گذشته مکرون در گفت‌وگوی تلفنی‌اش با دکتر روحانی به آن اذعان نمود. اروپا در خصوص رفتارش نسبت به برجام هیچ عملکرد و کارنامه قابل دفاعی ندارد. اروپا می‌بایستی ثابت کند که در خصوص برجام راهش از آمریکا جداست. همچنین اروپا تصمیم دارد برجام را زنده نگه دارد. اقدامی که ایران از روز گذشته آغاز کرد یک تصمیم اجماعی در کشور است که در بالاترین سطوح تصمیم‌گیری بر آن تاکید شده است. لذا طرف اروپایی می‌بایستی این پیام را دریافت کرده باشد که ایران در این راه مصمم و با برنامه است. آمریکا خواستار برگزاری اجلاس حکام است. روس‌ها با برگزاری این اجلاس مخالفت کرده و آن را غیر منطقی دانسته‌اند. از سوی دیگر تهران نیز دیدگاه خود را در وقیحانه بودن درخواست واشنگتن اعلام کرده است. این اجلاس سنگ محکی برای آزمودن طرف اروپایی است. تا طرف اروپایی نشان دهد در این اجلاس منصفانه و عادلانه برخورد خواهند کرد و به‌جای درخواست و گلایه از ایران با عدم همراهی از آمریکا این کشور را مسئول آنچه پیش آمده خواهند دانست و سیاست‌های غیر مسئولانه ترامپ را موجب این وضعیت می‌دانند. اروپا می‌تواند در اجلاس حکام نشان دهد مجموعه‌ای مستقل و تاثیر ناپذیر از سیاست‌های نابخردانه ترامپ است، همانطور که در ایمیل‌های لو رفته از سفیر بریتانیا در آمریکا بر آن صحه گذاشته شده است. سفیر بریتانیا اعلام داشته که سیاست‌های ترامپ نابخردانه، اشتباه و خطرناک در منطقه و جهان است. انتظار می‌رود اروپا از اجلاس آتی استفاده کند تا خود را به ایران اثبات کند و نشان دهد در ادعاهایی که می‌کند صادق است. اروپا به‌جای آنکه از ایران بخواهد از چنین اقداماتی دست بردارد، باید موضوع خرید نفت و فعال کردن مبادلات بانکی با ایران را هر چه سریع‌تر در دستور کار خود قرار دهد. بی‌عملی اروپا ممکن است موجب شود تا ایران گام سوم کاهش تعهدات بردارد. اکنون توپ در زمین اروپا است تا نشان دهد تا چه میزان در اظهارات و مواضعی که اعلام می‌دارد صادق است. ایران یک سال به طرف‌های اروپایی فرصت داد و متاسفانه طرف اروپایی این فرصت را به سادگی از دست داد.