آرمان - وضعیت بحرانی است. این سخن مردمی است که این روزها با شرایط معیشتی دشواری مواجه هستند. اما یک مساله دیگر هم هست. عِرق ملی و ضرورت همبستگی برای تجلی آن. این یکی را دیگر نمیتوان با حساب و کتاب و معادلات اقتصادی بیان کرد. اما آیا عِرق ملی برای رفع وضعیت بحران اقتصادی کافیست؟ پاسخ منفی است، اما بیتردید میتوان عرق ملی را موجد اصلی امید و رهیافت به مسیر مبارزه با مشکلات دانست. برخی از شرکتها وکشورها اعلام کردهاند که خرید نفت و مبادلات تجاری خود را با ایران کاهش میدهند یا قطع میکنند. این بهطور طبیعی تاثیراتی را در داخل کشور بههمراه دارد. از طرفی همه ایرانیان اعم از احزاب، گروهها، نهادها، کارشناسان ذیربط و..... باید وارد صحنه شده و متناسب با قابلیتهای خود و امکان بروز تاثیر آن در جهت برونرفت از معضلات کشور بهویژه در بخش اقتصادی نقشآفرینی کنند. دولت و سازمانهای ذیربط اقتصادی از کارشناسان دعوت کنند؛ پیشنهادهای احزاب میتواند مفید باشد. باید پذیرفت وضعیت به وجود آمده یک شرایط ملی است و بهویژه اینکه کسانی از بیرون میخواهند فشار را بر کشور بیشتر کنند. باید همه گروهها به صحنه بیایند و پیشنهادها و راهکارهای لازم را ارائه دهند. مهمترین عامل در کارآمدی این مساله، استقبال از راهکارها و چشمپوشی از جهتگیری فکری ارائهدهندگان راهکارهاست. جدا از هر گرایش سیاسی و قرابت با دولتهای مختلف، وضعیت و آینده کشور اهمیت دارد و حضور همگانی در صحنه را میطلبد. در شرایط فعلی آنچه ضروری است همبستگی و پرهیز از تفرقههای ناشی از افتراق دیدگاه است. مسابقات اخیر تیم ملی فوتبال ایران در جام جهانی، همه ایرانیان اعم از کسانی که در خارج یا داخل هستند، به صحنه آمدند و با شور و نشاط بهدنبال برافراشتن پرچم ایران بودند. هموغم همگانی، ایران و افتخار ایرانی بود. در بحث اقتصاد هم باید با چنین رویکردی به این مساله نگاه کرد تا بتوان از موانعی که چه در منطقه و چه در جهان که از طریق اقتصاد در به وجود آمدن بحران و وارد شدن فشار بر مردم هستند، عبور کرد. منتهی دولت در اینباره باید با مردم صحبت کند و مردم را در جریان مسائل بگذارد. در این شرایط شفافیت بسیار مهم است و این وظیفه در وهله اول بر عهده دولت است. سازمانهای اقتصادی و بعضا سیاسی دولت مانند وزارت کشور، وزارت اقتصاد و دارایی، وزارت امورخارجه و... باید بیشتر وارد صحنه شوند و ارتباط مردمی خود را بیشتر کنند. اینکه در حال حاضر در شرایط نابسامان اقتصادی به سر میبریم بدون شک دلایل و پیشینهای دارد که در طول سالها نمود پیدا کرده است. بخشی از آن داخلی و بخشی خارجی است. ولی قدر مسلم اینکه اکنون شرایطی نیست که در آن با خردهگیری آب به آسیاب عوامل تاثیرگذار در افزایش فشارها ریخت؛ ضمن اینکه انتقاد و انتقادپذیری از موثرترین و مفیدترین عوامل ضروری در بهبود شرایط است. رسیدگی به معضلات و جستوجو و ارائه راهکار برای خروج از بحران کار گستردهای است که باید با سعهصدر صورت بگیرد و با ایجاد فضایی که همه بتوانند در آن دیدگاههای خود را مطرح کنند به آن راه یافت. در این رهگذر دانشگاهها و کسانی که صاحب ایده هستند، کانونها و اتاقهای بازرگانی و احزابی که در این زمینه دارای کمیسیونهای اقتصادی هستند و نظراتی در این خصوص دارند میتوانند تاثیر زیادی در حل مشکلات سیاسی و اقتصادی داشته باشند. احزاب هم در اینباره میتوانند مفید واقع شوند. هر چند آنچه ضرورت خروج کشور از این شرایط است حضور همگانی است نه بخش خاص. احزاب با کمیسیونهایی که در اختیار دارند میتوانند کارکرد موثری در بخشهای مختلف داشته باشند. اگر احزاب، کمیسیونهایی مربوط به مسائل اقتصادی دارند، میتوانند با پیشنهادهای کارشناسی خود در حل معضلات نقش سازندهای ایفا کنند. البته نباید فراموش کرد که حزبهای گوناگون برنامههای متفاوت دارند. برخی از احزاب در موارد مختلف، نگاههای مخالف با هم دارند. لذا مشخص نیست مجمع اقتصادی واحد برای همه احزاب چه سرنوشتی خواهد داشت. بعید بهنظر میرسد بتوان یک مجمع اقتصادی مشترک بین همه احزاب تشکیل داد، اما تاکید بر ضرورت تشکیل مجمع اقتصادی در همه احزاب کاری بجا و مناسب است. احزاب باید در تقویت این حوزه و بهرهمندی از نگاههای کارشناسی در بخش اقتصاد کوشا باشند. ارائه برنامههای اقتصادی از مهمترین ضرورتهای احزاب است. مردم در هنگام انتخابات به برنامه اقتصادی احزاب نگاه ویژهای دارند.