اقتصاد ترکیه مکمل اقتصاد ایران

آرمان - اولویت مبادلات اقتصادی هر کشور با همسایگانش است. کشور ترکیه بزرگ‌ترین اقتصاد همجوار ما تلقی‌ می‌شود و به لحاظ اقتصادی از همسایگان با اهمیت ما بوده و رشد اقتصادی خوبی را نیز طی یکی دو دهه اخیر تجربه کرده است. در واقع، اقتصاد این کشور به گونه‌ای است که می‌تواند مکمل اقتصاد ما باشد. ما هیچ‌وقت نمی‌توانیم با روسیه اقتصادی مکمل داشته باشیم، چون اقتصادی مشابه داریم؛ هر دو انرژی می‌فروشیم، صنایع مادر و سنگین داریم و کالای مصرفی از دیگر کشور‌ها می‌خریم. اما چون کشور ترکیه متقاضی مواد اولیه و انرژی از کشور ماست و می‌تواند بخشی از کالا‌های مصرفی ما را تامین کند، مکمل اقتصاد ما محسوب می‌شود. در نتیجه استعداد گسترش روابط اقتصادی با ترکیه همیشه بالا بوده، منتها در اکثر مواقع روابط اقتصادی ما با این کشور متاثر از روابط سیاسی بوده است. طبیعی است هر قدر بتوانیم سایه فضای سیاسی را از روی روابط اقتصادی خودمان دورتر کنیم، امکان افزایش مبادلات اقتصادی بین دو کشور بسیار بالا خواهد بود و می‌تواند به چندین برابر آن چیزی که امروز با هم مبادله می‌کنیم، برسد. البته به شرطی که ما تکلیف استراتژی روابط اقتصادی خودمان را با همسایگانمان مشخص کنیم. ترکیه در صادرات بسیاری از کالا‌ها به کشور‌های همسایه مانند عراق، افغانستان و حاشیه جنوبی خلیج فارس رقیب ما محسوب می‌شود. این موضوع نشانگر این مطلب است که فرصت‌های اقتصادی زیادی می‌تواند بین ما و ترکیه وجود داشته باشد. راه دسترسی ترکیه به حاشیه جنوبی خلیج فارس از کشور ماست و همچین موضوعاتی چون ترانزیت یا گردشگری از جمله موضوعاتی هستند که بین دو کشور می‌تواند مبادلات را از نوع مبادلات کالایی خارج و به مبادلات خدماتی تبدیل کند. در مورد نقش اتاق بازرگانی در افزایش شناخت دو کشور از ظرفیت‌های همدیگر نیز باید گفت که لازم است اتاق بازرگانی ایران وظیفه اجرای گسترش مبادلات یا تماس‌های خارجی را برعهده اتاق‌های مشترک بگذارد. در حال حاضر اهمیت نقش اجرایی اتاق‌های مشترک به رغم اینکه همگان آن را در گفته‌هایشان اعلام می‌دارند، درک نشده است و ما شاهد نابسامانی‌هایی در مراودات خود با کشور‌هایی که با آنها اتاق مشترک داریم، هستیم. از جمله اینکه برخی اتاق‌های شهرستان‌ها یا اتاق‌های مشترک به صورت مستقل عمل می‌کنند و این چندگانگی می‌تواند به زیان اقتصاد ما تمام شود. سیاستگذاری و کار هدایت باید بر عهده اتاق ایران به عنوان اتاق مادر باشد، اما اجرا و عملیات باید بر عهده اتاق‌های مشترک گذاشته شود تا در نهایت اتاق‌های مشترک انگیزه بیشتری پیدا کنند و چابک‌تر شوند. همچنین ترسیم تجارت 30 میلیاردی به عنوان چشم‌انداز روابط تجاری با کشور ترکیه کمی بلندپروازانه است، اما به این معنا نیست که این ظرفیت‌ها وجود ندارد. منتها به نسبت مبادلات فعلی ما با این کشور که کمتر از 20‌درصد این رقم است، چشم‌انداز باید به شرط تعریف برنامه اجرایی مناسب ترسیم شود.