برنامه‌ریز، جسور، شفاف آنچه تهران می‌خواهد

آرمان - ماراتن انتخاب شهردار پایتخت به ایستگاه آخر خود نزدیک می‌شود و در این میان نام هفت نامزد برای تصدی پست مدیریت شهری تهران مشخص گردیده است. در مرحله آخر قرار است کاندیداها برنامه‌های خود را در مدت دو هفته به اعضای شورای جدید شهر تهران ارائه نمایند. هرچند براساس توافق جمعی نمایندگان قرار است انتخاب دو نامزد نهایی برای تصمیم‌گیری در اولین جلسه شورای جدید با محوریت برنامه باشد و نه اشخاص، اما با تأمل در شاخص‌های حکمرانی شهری خوب و براساس سوابق و عملکرد کاندیداها تا حدی می‌توان تصویری روشن‌تر از کارایی نامزدهای معرفی شده ارائه نمود. چالش‌ها و مشکلات پایتخت بر کسی پوشیده نیست و از سوی دیگر اهمیت شهرداری تهران در سپهر سیاسی و اقتصادی کشور امری است منطقی و قابل درک. تهران مرکز سیاسی و اقتصادی کشور است، بودجه‌ای نزدیک به 20 هزار میلیارد تومان دارد و ده درصد جمعیت کشور را در خود جای داده است. مدیریت چنین دستگاه عریض و طویلی مسئولیتی است بسیار سخت و البته حساس. همین حساسیت و پیچیدگی اداره پایتخت، کار نمایندگان شورای شهر را برای انتخاب کارآمدترین گزینه شهرداری تهران دشوار می‌سازد. دو دهه حکمرانی پرحاشیه اصولگرایان بر پایتخت، جز توسعه نامتوازن، شهرفروشی، آلودگی و ترافیک سنگین ارمغان دیگری نداشته است. به این فهرست می‌توان سیاست‌زدگی، عدم شفافیت و فساد در برخی سطوح را نیز افزود. تطبیق سوابق کاری و عملکرد نامزدهای پست شهرداری تهران در گذشته و حال با شاخص‌های حداکثری و طلایی مدیریت شهری پایتخت به شناخت دقیق‌تر شایستگان این مهم کمک خواهد کرد. در این میان نام محمدعلی نجفی دانش آموخته ریاضی دانشگاه شریف و از اعضای حزب کارگزاران بیش از هر کاندیدای دیگری برای شهرداری تهران به گوش می‌رسد. مدیری که سابقه وزارت آموزش و پرورش، ریاست سازمان برنامه و بودجه و مشاور امور اقتصادی رئیس جمهور را در کارنامه دارد. با این حال گمانه‌زنی‌ها از رفتن وی به کابینه دوازدهم حکایت دارد که با توجه به کارایی و توانمندی‌های نجفی این امر دور از ذهن نیست. سیدحسین مرعشی سیاستمدار کهنه‌کار از حزب کارگزاران و از نزدیک‌ترین افراد به مرحوم آیت‌ا... هاشمی دیگر گزینه مطرح برای شهرداری پایتخت است. در مورد حسین مرعشی هم خبرها دال بر همکاری وی با دولت آینده است که با وجود تجربه موفق در سازمان میراث فرهنگی و گردشگری این امر به واقعیت نزدیک‌تر خواهد بود. برای نخستین بار نام یک زن در میان گزینه‌های اصلی شهرداری پایتخت به چشم می‌خورد. امری خجسته و البته لازم برای مشارکت زنان در پست‌های کلیدی کشور که تاکنون محقق نشده است. الهه کولایی دانش آموخته علوم سیاسی و از فعالان اصلاح‌طلب سابقه نمایندگی مجلس دوره ششم را در کارنامه دارد و به لحاظ کار اجرایی البته نمی‌توان تجربه قابل ذکری از ایشان ارائه نمود. در میان کاندیداهای نهایی هیچ شخصیتی به اندازه محمدعلی افشانی دارای سابقه اجرایی مرتبط و البته متنوع در حوزه مدیریت شهری نیست. استاندار فعلی فارس دانش آموخته مهندسی راه و ساختمان از دانشگاه شیراز و کارشناسی ارشد مدیریت اجرایی از دانشگاه صنعتی شریف است. 30 سال کار اجرایی در پست‌های مختلف از وی مدیری کارکشته و توانمند ساخته است. وی که فعال سیاسی اصلاح‌طلب و از حزب اعتماد ملی است پیش از آنکه شخصیتی سیاسی باشد، مدیری است اجرایی و اقتصادی. معاونت عمرانی استانداری خوزستان، سمنان، کهگیلویه، رئیس سازمان توسعه و نوسازی مدارس کشور و معاون عمرانی وزیر آموزش و پرورش دیگر سوابق کاری وی محسوب می‌شود. محمد شریعتمداری سیاستمدار باسابقه از احزاب اصلاح‌طلب و دانش آموخته الکترونیک و کارشناسی ارشد مدیریت است. دو دوره وزارت بازرگانی (دولت اصلاحات) و معاونت اجرایی ریاست جمهوری (دولت یازدهم) از وی شخصیتی کارآمد و باتجربه به‌خصوص در حوزه اقتصاد و بازرگانی ساخته است. محسن مهرعلیزاده دانش آموخته مهندسی مکانیک از دانشگاه تبریز و از فعالان سیاسی اصلاح‌طلب آخرین گزینه شهرداری تهران به لحاظ تعداد آرای دور اول نمایندگان شورای شهر پنجم است که سال 1384 در انتخابات ریاست‌جمهوری شرکت کرد اما موفقیت چندانی نداشت. با این پیش زمینه و با درنظرگرفتن چالش‌های فعلی و آینده پایتخت می‌توان عیارسنجی دقیق‌تری، دور از ملاحظات جناحی و حزبی از شهردار آینده تهران مطرح نمود. شهرداری تهران عرصه کارآموزی و محل کسب تجربه و سعی و خطا نیست. مدیری بی‌حاشیه و متخصص می‌خواهد که بر مشکلات پایتخت متمرکز شده و حکمرانی شهری را آموخته باشد. کسی که قائل به توسعه از پایین به بالا و مشارکت شهروندان در تصمیم‌سازی‌های شهری باشد و ارزشمندترین دارایی شهر یعنی ذخیره باقیمانده اراضی پایتخت را حفاظت کند. مدیری که به کار در اتاق‌های شیشه‌ای و در معرض دید بودن قراردادها و پروژه‌های شهری باور داشته باشد. شهردار آینده باید تجربه مدیریتی و کاری در امور زیربنایی کشور یا شهر، امور اجتماعی، شهرسازی و مباحث مالی- اقتصادی را داشته باشد و راه کسب درآمدهای پایدار و البته تعامل سازنده با دولت جهت احقاق حقوق شهری پایتخت را بشناسد. به نظر می‌رسد چنین شاخص‌هایی بیشتر در میان 2 کاندیدای نهایی برجسته باشد؛ محمدعلی نجفی و محمدعلی افشانی. آنچه تهران می‌خواهد یکی از این دو فرد است؛ برنامه‌ریز، جسور و شفاف.