آتش به اختیار در حوزه محیطزیست
آرمان - آرزو ضیایی: رئیس سازمان حفاظت محیطزیست در ضیافت افطاری که با جوانان ترتیب داده بود با برشمردن برخی کاستیها و هشدارهایی که در حوزه محیطزیست وجود دارد، عنوان کرد که در این حوزه باید «آتش به اختیار» بود. تعبیر آتش به اختیار که چندی پیش توسط مقام معظم رهبری به کار گرفته شد در روزهای اخیر به طرح مباحث دامنهداری در حوزههای مختلف انجامیده است. حالا و بعد از اینکه سیاسیون و اهالی فرهنگ تفسیرهای متعددی از این تعبیر داشتهاند، نوبت به بالاترین مقام اجرایی در حوزه محیطزیست رسیده است تا عنوان کند با توجه به مشکلات متعددی که در حوزه محیطزیست با آن دست به گریبانیم، آتش به اختیار بودن در این حوزه میتواند از مشکلات بکاهد. واقعیت این است که به رغم تلاشهایی که در چهار سال اخیر در حوزه حفاظت از محیطزیست انجام شده، این حوزه همچنان با مشکلات زیادی دست به گریبان است، تا جایی که یکی از سه بحران کشور در چند سال آینده بحران در حوزه محیطزیست عنوان شده است.
بنا به اعلام مدیرکل دفتر آب و خاک سازمان حفاظت محیطزیست در 11 استان کشور بیش از صدها نقطه خاک آلوده به آلایندههای مختلف مانند فلزات سنگین، آلایندههای نفتی، سموم کشاورزی و... وجود دارد. آلودگی هوا، پدیده گرد و غبار و ریزگردها یکی از معضلات مهم محیطزیستی در شهرهای بزرگ است و زندگی شهروندان بسیاری را به ویژه در مناطق جنوبی و غربی کشور تحت تاثیر قرار میدهد. مساله بعدی آلودگی آب است. علاوه بر خشک شدن تالابها، منابع آب موجود هم مانند سفرههای آب زیرزمینی و رودخانهها نیز بسیار آلودهاند.
آتشبه اختیاری در حفاظت از محیطزیست
رئیس سازمان حفاظت محیطزیست در مراسم افطاری، دیدار و گفتوگو با جوانان با اشاره به ورود ۵۱ تریلیون قطعه پلاستیکی به دریاهای جهان و افزایش سرعت نابودی دریاها مساله محیطزیست را مسالهای جهانی ارزیابی کرد و باتوجه به سخنان اخیر مقام معظم رهبری اظهار کرد: یکی از مصداقهای فرمایش مهم رهبر معظم انقلاب در خصوص آتش به اختیار بودن، حوزه محیطزیست است که مردم میتوانند با حضور و مشارکت خود در حفاظت از محیطزیست و جلوگیری از تخریبها و آلودگیها در چارچوب قوانین و مقررات نقش داشته باشند. معصومه ابتکار یکی از مصداقهای مهم امر به معروف و نهی از منکر در جامعه را محیطزیست برشمرد و افزود: آتش برای فردی که آن را در دست میگیرد، روشنی و نور به همراه دارد و داستان حضرت موسی(ع) و تلاش برای کسب آتش از منبع اصلی نیز بر همین اصل استوار است. او یکی از دستاوردهای دولت یازدهم در حوزه محیطزیست را رشد سازمانهای مردمنهاد، شبکهسازی ملی و استانی سمنهای محیطزیستی و حضور و مشارکت آنها در مباحث مهم محیطزیستی همچون فصل محیطزیست برنامه ششم دانست و گفت: رشد مباحث آموزشی در حوزه محیطزیست، توجه بخشهای مختلف دولت به موضوع محیطزیست و ارائه کارنامه محیطزیستی به دستگاههای دولتی از دیگر دستاوردهای این حوزه است. ابتکار اشارهای هم به اهمیت حفاظت و احیای تالابها در دولت یازدهم کرد و گفت: خوشبختانه به رغم آنکه برخی معتقد بودند دریاچه ارومیه برای همیشه از بین رفته و حتی دولت را هم از تلاش برای احیای آن منع میکردند، امروز دریاچه ارومیه با وجود فصل گرما و افزایش شدت تبخیر، به لحاظ مساحت و حجم حدود چهار تا پنج برابر سال ۹۳ آب دارد. او شرایط کنونی دریاچه ارومیه را نتیجه همت دولت یازدهم، کار علمی، همکاری بینبخشی و مشارکت مردم و جوامع بومی دانست و اظهار کرد: برای سایر تالابها و دریاچههای کشور نیز برنامهها و اقدامهای مشابهی صورت گرفته است تا جایی که امروز هامون حدود ۴۰درصد آبگیری شده است و همین آبگیری مانع از تبدیل شدن هامون به کانون گرد و غبار میشود. رئیس سازمان حفاظت محیطزیست اشارهای هم به وضعیت کلانشهر اهواز کرد و گفت: به رغم همه تلاشهای صورت گرفته برای بهبود هوای کلانشهر اهواز و بهطور کلی بهبود کیفیت هوا در استان خوزستان، به دلیل اینکه مهمترین چالش این استان، گرد و غبار است همچنان تا نقطه مطلوب فاصله داریم. معصومه ابتکار ادامه داد: متاسفانه حدود ۸۰درصد کانونهای گرد و غبار در ایران، خارج از مرزهای کشور و در کشورهای همسایه قرار دارد که برای رفع آن با چالشهای متعددی مواجه هستیم اما خوشبختانه با پیگیری بسیار هفته گذشته پس از سه سال موفق شدیم با عراق که طی این سالها به دلیل جنگ و ناامنی، محیطزیست را در اولویت قرار نداده بود، تفاهمنامهای در این زمینه امضا کنیم که بر اساس آن اجرای پروژههای مختلف همچون آموزش و توانافزایی کارشناسان عراقی برای مقابله با گرد و غبار در ۲۰۰ هکتار مزرعه آموزشی- پژوهشی کلید خورد. او به برخی اقدامهای دولت یازدهم برای مقابله با کانونهای داخلی گرد و غبار در خوزستان هم اشاره کرد و گفت: احیا و آبگیری حدود ۸۵درصد تالاب هورالعظیم به عنوان یکی از کانونهای مهم گرد و غبار در خوزستان، کاشت نهال و پخش سیلاب در هزاران هکتار از کانونهای بحرانی خوزستان برخی از این اقدامهاست. ابتکار با بیان اینکه ردپای اکولوژیک در ایران تقریبا در سال ۱۳۷۰ و در تهران تقریبا در سال ۱۳۷۵ به پایان رسیده است، اظهار کرد: این به معنای بهرهکشی بیش از توان محیطزیست و طبیعت کشور است، روندی که بهطور میانگین در ایران سه برابر ظرفیتزیستی طبیعت و محیطزیست است. او، ارتقای استانداردها و ضوابط محیطزیستی، ارتقای استاندارد سوخت، حذف بنزین آلوده پتروشیمی، ارتقای استاندارد خودروها و موتورسیکلتها، بازرسی مستمر خطوط تولید خودرو کشور توسط سازمان حفاظت محیطزیست و اجرای استاندارد یورو چهار در تمام خودروهای تولیدی کشور، توقف شمارهگذاری موتورسیکلتهای کاربراتوری، حمایت از خودرو و موتور برقی، راهاندازی سامانه یکپارچه معاینه فنی در کشور، از رده خارج کردن خودروهای فرسوده، حذف مازوت از سوخت نیروگاههای کشور از ۴۵درصد در سال ۹۲ به هشتدرصد در سال ۹۵ و به صفر رسیدن در سال ۹۶ را برخی از اقدامات صورت گرفته برای مقابله با آلودگی هوا در کشور دانست. به گزارش ایسنا، رئیس سازمان حفاظت محیطزیست در پایان گفت: به رغم همه دروغها، تهمتها و اطلاعات غلط ارائه شده به مردم به منظور تخریب دولت و زیر سوال بردن اقدامات مثبت سازمان حفاظت محیطزیست و دولت یازدهم برای مقابله با چالشهای محیطزیستی، انتخابات به فرصتی برای روشنگری تبدیل شد تا مردم بتوانند تصمیمی درست بگیرند و البته بخش مهمی از این دستاوردها با کمک و مشارکت مردم و سمنها بهدستآمده است.
لزوم اطلاعرسانی درباره بحرانهای محیطزیستی
یک کارشناس محیطزیست در گفتوگو با «آرمان» با اشاره به لزوم آگاهیرسانی به مردم در مورد معضلات زیستمحیطی میگوید: مردم باید بدانند بهبود شرایط زیستمحیطی کشور در درجه اول به نفع خود آنهاست و در آیندهای نزدیک بهبود این شرایط سرنوشت و آینده افراد را تغییر میدهد. اسماعیل کهرم خاطرنشان میکند: مشارکت مردم در زمینه بهبود شرایط محیطزیست در گرو آگاهیرسانی به آنهاست و این آگاهیرسانی در قدم اول با فعالان محیطزیست است. آنها باید پویاتر باشند و مسائلبحرانی را به سمع و نظر مردم برسانند. رسانههای جمعی نیز باید با شفافیت نتایج تخریب محیطزیست را به جامعه اطلاع دهند. او تاکید میکند: بزرگنمایی بحرانهای زیستمحیطی، اهمیت آنها را نزد مردم بالا میبرد. کهرم در پایان میگوید: مردم در صورت کسب آگاهی لازم داوطلب شده و سازمانهای مردم نهاد را در حوزه حفاظت محیطزیست تشکیل میدهند و جوامع علمی و جامعه همپای یکدیگر برای حل مشکلات زیستمحیطی کمر همت میبندند. دولتمردان نیز به ناچار خواسته مردم را مدنظر قرار میدهند.
