تهران نیازمند اقدامات سریع زیست‌محیطی

آرمان - شهر تهران با معضلات جدی زیست‌محیطی روبه‌روست. شورای پنجم باید این معضلات را شناسایی و اولویت‌بندی کند، در غیر این صورت شاید دیگر فرصتی برای جبران وجود نداشته باشد. یکی از مهم‌ترین بحران‌های زیست‌محیطی شهر تهران بحران ترافیک است. بر اساس مطالعات یکی از نهادهای وابسته به سازمان ملل متحد هیچ ‌شهر بزرگی در دنیا نیست که ترافیک آن به اندازه شهر تهران باشد. در واقع تهران پرترافیک‌ترین شهر دنیاست و تهرانی‌ها ساعت زیادی از روز را پشت ترافیک سپری می‌کنند. روزانه 20‌میلیون ساعت از عمر شهروندان تهرانی در ترافیک‌های شهری تلف می‌شود و ارزش اصطکاک خودروهای آنها با توجه به حداقل قیمت دستمزد کارگران بالغ بر 10‌هزار‌میلیارد تومان در سال می‌شود. پایتخت نشینان تنها در اثر ترافیک مبلغی حدود شش برابر بودجه وزارت ورزش و جوانان را هدر می‌دهند. بر اساس آمارهای ارائه شده اتحادیه اروپا از میزان مرگ و میر در اثر آلودگی هوا و در سال 2016، 40‌هزار نفر در بریتانیا در اثر آلودگی هوا دچار مرگ زودرس شدند و9‌هزار و 500 نفر از این تعداد ساکن لندن بودند. استاندارد سوخت و خودروهای بریتانیایی یورو شش است و به رغم استاندارد بالای خودروها و سوخت این کشور سالانه 9‌هزار و 500 نفر در اثر آلودگی هوا کشته می‌شوند. بنابراین آمار پنج‌هزار نفر کشته در اثر آلودگی هوای شهر تهران به نظر واقعی نمی‌آید و این میزان بسیار بیشتر است. علاوه بر آلودگی‌هوا در تهران با معضل آلودگی‌صوتی نیز روبه رو هستیم. اندازه‌گیری میزان آلودگی‌صوتی در شهر تهران نشان می‌دهد میزان آلودگی‌صوتی در زیر پل سیدخندان و پل فردیس کرج به ترتیب 82 و 91 دسی‌بل است. گوش هر انسان بین 60 تا 65 دسی بل را می‌تواند تحمل کند و این میزان‌ها بسیار بالاتر از میزانی است که گوش انسان می‌تواند تحمل کند و آسیب نبیند. وقتی میزان آلودگی‌صوتی از میزان استاندارد عبور کند با بحران‌های جدی در سلامتی انسان‌ها مانند کندذهنی کودکان، ناراحتی‌های گوارشی، کم‌تحملی و پرخاشگری رو به رو هستیم. محققان تهران را شهری نزاع خیز لقب داده‌اند و یکی از علل این نامگذاری آلودگی‌صوتی افسارگسیخته این شهر است. بهتر است جای آنکه پل‌، تقاطع‌ غیرهمسطح‌، پارکینگ‌های طبقاتی و اتوبان‌های دو یا سه طبقه بسازیم، خودرو محور باشیم و به این ترتیب آلودگی‌صوتی را کاهش دهیم.

ضرورت گسترش وسایل حمل  و نقل عمومی

گسترش وسایل حمل و نقل عمومی و خطوط مترو وساخت مسیرهای ایمن پیاده‌روی و دوچرخه سواری باید در اولویت شورای شهر پنجم قرار گیرد و به این ترتیب می‌توان با بحران آلودگی هوا، میزان ترافیک و آلودگی صوتی به درستی مقابله کرد. علاوه بر این، شهروندان تهرانی با معضل جدی کم تحرکی نیز رو به رو هستند. بر اساس آمار 8/44 دهم‌درصد تهرانی‌ها از خودروهای تک سرنشین استفاده می‌کنند. استفاده مداوم از خودرو برای جابه‌جایی‌های روزمره باعث بروز بیماری‌های مختلفی مانند دیابت، کبد چرب، فشار خون، ناراحتی‌ها و سکته قلبی، سکته مغزی و مشکلات ریوی می‌شود. بنابراین باید تحرک را به زندگی روزمره شهروندان تهرانی بازگرداند. آنها باید به پیاده‌روی و استفاده از وسایل حمل و نقل گروهی تشویق شوند و در این صورت نه تنها ترافیک، آلودگی هوا و آلودگی صوتی کم می‌شود، بلکه شهری که ساکنان آن بیشتر اهل رکاب‌زدن دوچرخه باشند تا فشار دادن پدال گاز خودروها، شهروندان سالمتری نیز دارد و سلامت جسمی و روحی شهروندان سبب بهره‌وری کاری بهتر و بیشتر در آنها می‌شود. شورای شهر پنجم باید با ارائه راهکارهای قانونی خود سازمان آموزش و پرورش را ملزم کند تا در مدارس شمال، جنوب، شرق و غرب استان راه‌هایی ایمن برای تردد دوچرخه ایجاد کنند. شهرداری‌های نواحی 22 گانه تهران نیز در ساخت این راه‌ها باید به شورا و سازمان آموزش و پرورش کمک کند. دانش‌آموزان باید به جای استفاده از سرویس مدارس به استفاده از دوچرخه‌ تشویق و ترغیب شوند. بدین صورت معضل جدی پرخوری و کم‌تحرکی کودکان حل می‌شود و در آستانه مهر شاهد افزایش بار ترافیکی در شهر نیستیم. اقدام مثبت دیگر شورای شهر تهران عدم صدور مجوز تخریب ساختمان‌ها به بهانه کلنگی شدن آنهاست. این شورا باید در صورت قدمت بالای 60 سال ساختمان مجوز تخریب و نوسازی آن را صادر کند و اطمینان حاصل کند که چاره‌ای جز تخریب آن وجود ندارد. کسب درآمد شهر از طریق تراکم‌فروشی درست نیست و نباید اجازه گسترش تهران را از طریق ساخت‌و سازهای بی‌رویه داد. هزینه زندگی ارزان در شهر تهران موجب تشویق افراد به زندگی در این شهر شده و آنها به تهران مهاجرت می‌کنند، هزینه زندگی را باید در تهران افزایش داد تا مردم از زندگی در این شهر منصرف شده و بحران‌های جدی شکل گرفته تحت عنوان افت سطح آب زیرزمینی و نشست زمین در این شهر کنترل شود. کارشناسان از تهران به عنوان شهری ورشکسته در حوزه اکولوژیکی یاد می‌کنند. بنابراین برای جبران و ترمیم این ورشکستگی باید از گسترش بیش از حد این شهر جلوگیری کرد. اگر شورای شهر بتواند در همه زمینه‌های زیست‌محیطی یاد شده خوب عمل کرده و در کنار آن معضل زباله را نیز حل کند می‌توان از آن به عنوان شورایی یاد کرد که کارنامه قابل‌ قبولی دارد و تهران نیز شهری قابل سکونت، با کیفیت و نماد ایران می‌شود.

تفکیک زباله از مبدا

شورا همچنین باید تفکیک زباله از مبدا را در اولویت‌های خود قرار دهد. اکنون تنها هفت‌درصد از زباله‌های شهر تهران در مبدا از هم تفکیک و 20‌درصد آنها بازیافت می‌شوند. ایجاد مسیر ایمن دوچرخه سواری برای تهران 400‌میلیارد تومان هزینه دارد، در صورتی که برای دو طبقه کردن بزرگراه صدر شش‌هزار و 800‌میلیارد تومان هزینه شده است. تهران با بودجه سالانه بیش از 18‌هزار‌میلیارد تومان و گردش مالی بیش از 60‌هزار‌میلیارد تومان در سال، به راحتی می‌تواند هزینه ساخت مسیر ایمن دوچرخه سواری را تامین کند. بخش بزرگی از منازل شهر تهران قیمت‌های نجومی بالای یک‌میلیارد تومان دارند. شهرداری باید با گرفتن عوارض و مالیات از شهروندان ثروتمند تهرانی که خودروهای چند صد میلیونی سوارند و آپارتمان‌های گران‌قیمت دارند هزینه‌های مدیریت این شهر را تامین کند.

اقدامات مخرب زیست‌محیطی شورای چهارم

اقدامات زیست‌محیطی شورای چهارم نه تنها کافی نبوده، بلکه در نوع خود برای محیط‌زیست مخرب و آسیب‌زا بوده است. برای مثال مصوبه برج - باغ یکی از مصوبات ننگ‌آور شورای چهارم است که سبب نابودی باغ‌های بیشتری در این شهر می‌شود. عملکرد شورای شهر کنونی بیش از آنکه عملکردی فنی باشد، عملکردی سیاسی است و شهر تهران را در وضعیت بسیار وخیمی از لحاظ زیست‌محیطی قرار داده است.