آیا خرده فروشی مشمول ارزش افزوده است؟

در این مطلب، شرایط مشمولیت، اصناف خرده فروشی مشمول و روش استعلام وضعیت مالیاتی را بررسی می کنیم.

آیا خرده فروش مشمول ارزش افزوده است؟ پاسخ به نوع صنف، کالای عرضه شده و قرار گرفتن کسب و کار در فراخوان های سازمان امور مالیاتی بستگی دارد. اگر صنف شما در فهرست فراخوان ها قرار داشته باشد یا کالای آسیب رسان عرضه کنید، باید ثبت نام، صدور صورتحساب الکترونیکی و ارسال اظهارنامه را جدی بگیرید. در این مقاله معیارهای مشمولیت، اصناف فراخوان شده و روش استعلام وضعیت را بررسی می کنیم. اگر در تشخیص وضعیت کسب و کار خود تردید دارید، دریافت مشاوره مالیاتی پیش از هر اقدامی، از جریمه های سنگین جلوگیری می کند.

خرده‌فروشی عمومی مشمول ارزش‌افزوده نیست، مگر...

قاعده کلی این است که مغازه های محلی مانند سوپرمارکت، نانوایی، میوه فروشی و پوشاک کوچک، خارج از دایره مشمولان قرار دارند. اما سه استثنا این قاعده را می شکند: 

1. نخست، صنف فروشنده در یکی از ده فراخوان اجرا شده نام برده شده باشد.
2. دوم، کالای عرضه شده در گروه کالاهای آسیب رسان ماده ۲۶ قانون باشد.
3. سوم، فعالیت در قالب فروشگاه زنجیره ای یا برند واحد انجام شود.

در هر یک از این حالت ها، پاسخ به اینکه آیا خرده فروش مشمول ارزش افزوده است، مثبت خواهد بود.

کدام مشاغل خرده‌فروشی از فراخوان دهم مشمول ارزش افزوده شدند؟

فراخوان دهم که از دی ماه ۱۴۰۲ اجرایی شد، برای اولین بار چند صنف خرده فروشی خاص را وارد نظام ارزش افزوده کرد. تمرکز این فراخوان بر کالاها و خدمات غیر ضروری یا لوکس بود؛ یعنی حوزه هایی که مصرف کننده توان پرداخت مالیات ۱۰ درصدی را دارد. اگر می پرسید آیا خرده فروش مشمول ارزش افزوده است، ابتدا فهرست همین فراخوان را با فعالیت خود تطبیق دهید.

لیست اصناف خرده‌فروشی مشمول

اصناف زیر از دی ماه ۱۴۰۲ در فراخوان دهم مشمول ارزش افزوده شدند:

• فروشندگان حیوانات خانگی و مراکز درمانی و خدمات دامپزشکی
• فروشندگان غذا و لوازم حیوانات خانگی (پت شاپ ها)
• فروشندگان انواع آلات موسیقی
• فروشندگان لوازم آرایشی، تجهیزات آرایشگاهی، عطر و ادکلن
• ارائه دهندگان خدمات اخذ پذیرش تحصیلی و مشاوره تحصیلی خارجی
• ارائه دهندگان خدمات ماساژ
• ارائه دهندگان خدمات طرح و نقشه بهره برداری از معادن و مشاوره فنی، حفاری، آتشباری و انفجار معدن
• آتلیه های عکس و فیلم
• برگزار کنندگان سمینار، همایش، کنفرانس، جشنواره، گردهمایی و مراسم
• فروشندگان عینک آفتابی و لنز تماسی
• فروشندگان ضایعات فلزی
• فروشندگان قهوه، کاکائو، نسکافه و پودر و خمیر آن ها

چرا مشمولیت خرده فروشان پله پله و طی چند فراخوان اجرا می شود؟

اجرای یک باره ارزش افزوده برای میلیون ها واحد صنفی، هم زیرساخت مناسب می خواهد و هم فشار تورمی ناگهانی بر مصرف کننده وارد می کند. سازمان امور مالیاتی از سال ۱۳۸۷ با فراخوان های مرحله ای، ابتدا وارد کنندگان، تولید کنندگان و عمده فروشان را مشمول کرد و سپس به تدریج به سطح خرده فروشی رسید.

این رویکرد به سازمان اجازه می دهد ظرفیت رسیدگی خود را با تعداد مودیان تنظیم کند و به اصناف نیز فرصت آماده سازی سامانه های صدور صورتحساب داده شود. به همین دلیل پاسخ به اینکه آیا خرده فروش مشمول ارزش افزوده است، در طول زمان تغییر می کند و باید فراخوان های جدید را دنبال کرد.

چطور بفهمید کسب و کار خرده فروشی شما مشمول ارزش افزوده است یا نه؟

برای پاسخ به اینکه آیا خرده فروش مشمول ارزش افزوده است یا خیر، عنوان صنف خود را با فراخوان های منتشر شده در سایت سازمان امور مالیاتی مقایسه کنید. علاوه بر آن، مراجعه به کارپوشه سامانه مودیان وضعیت مشمولیت شما را نشان می دهد. اگر کالای شما در گروه آسیب رسان ماده ۲۶ باشد، فارغ از صنف، مشمول نرخ های خاص خواهید بود. در موارد مرزی، بهتر است از اداره مالیاتی استعلام کتبی بگیرید یا با کارشناس مشورت کنید.

عواقب ثبت‌نام نکردن برای مشاغل مشمول

خرده فروشی که مشمول فراخوان بوده، اما تکالیف خود را اجرا نکرده، با پیامدهای زیر روبرو می شود:

• تعلق اصل مالیات دوره های گذشته به علاوه جریمه عدم ثبت نام، حتی اگر مبلغی از مشتری دریافت نشده باشد.
• جریمه عدم تسلیم اظهارنامه ارزش افزوده برای هر دوره سه ماهه به صورت جداگانه.
• جریمه عدم صدور صورتحساب الکترونیکی معادل ۲ درصد مبلغ هر صورتحساب طبق قانون پایانه های فروشگاهی.
• محرومیت از اعتبار مالیاتی خرید؛ یعنی ارزش افزوده ای که هنگام خرید کالا پرداخته اید، قابل کسر نخواهد بود.
• احتمال محدودیت در خدمات بانکی و صدور کارت بازرگانی تا تعیین تکلیف بدهی.

جمع‌بندی

همه خرده فروشان ارزش افزوده دریافت نمی کنند اما فروشگاه های زنجیره ای، صنوف فراخوان شده و عرضه کنندگان کالاهای آسیب رسان تکلیف مالیاتی مشخصی دارند. اکثر خرده فروشی های عمومی همچنان خارج از شمول قرار دارند، اما فراخوان دهم نشان داد دایره مشمولان به تدریج گسترده تر می شود. فراخوان های جدید را به صورت دوره ای دنبال کنید و اطلاعات فروش خود را با سامانه مودیان مغایرت بگیرید تا وضعیت مالیاتی کسب و کارتان روشن بماند. اگر مشمول هستید، ثبت نام به موقع و صدور صورتحساب الکترونیکی، هزینه ای بسیار کمتر از جرایم انباشته عدم اجرا را برای شما خواهد داشت.

منبع: https://dehnaad.com/tax-advice/