بازگشت زندگی به دریاچه ارومیه

 افزایش تراز آب و گسترش پهنه آبی دریاچه ارومیه، حیات را به این زیست بوم ارزشمند شمال‌غرب ایران بازگردانده و همزمان با انتشار تصاویر حضور پرندگان در این پهنه آبی، نشانه‌هایی از زنده شدن دریاچه ارومیه و افزایش امید‌ها برای احیای آن دیده می‌شود.

در روز‌های اخیر، تصاویر متعددی در شبکه‌های اجتماعی و رسانه‌ها منتشر شده که حضور پرندگان را در حاشیه دریاچه نشان می‌دهد. برخلاف سال‌های گذشته، این بار بازگشت پرندگان به صورت تدریجی در حال شکل‌گیری است و همین حضور آرام و پیوسته، از بازگشت حیات به این دریاچه حکایت دارد.

در سال‌های اخیر به دلیل کاهش شدید سطح آب و کمبود منابع غذایی، حضور پرندگان مهاجر در این دریاچه به حداقل رسیده بود. اما در سال آبی جاری، افزایش دو برابری بارندگی در حوضه آبریز دریاچه، ورود آب از رودخانه‌ها و رهاسازی حقابه از سد‌ها شرایط را تا حد زیادی بهتر کرده است. آنطور که سعید عیسی پور مدیر مدیر دفتر برنامه‌ریزی و تلفیق ستاد احیای دریاچه ارومیه به همشهری آنلاین گفته، پیکره آبی دریاچه ارومیه در مقایسه با آغاز سال آبی ۱۶۰۰ کیلومتر مربع افزایش یافته و طبق آمار رسمی حجم آب دریاچه به ۲ میلیارد متر مکعب رسیده‌است. این در حالی است که بارش‌های پیش‌بینی شده پیش‌رو نیز چشم انداز بهتری را برای آینده این زیست بوم آبی کشور ترسیم کرده‌است.

بازگشت پرندگان یکی از مهم‌ترین نشانه‌های بهبود وضعیت دریاچه به شمار می‌رود. یک پرنده‌شناس در این باره می‌گوید: «بازگشت تدریجی پرندگان به دریاچه ارومیه یک شاخص مهم اکولوژیک است. وقتی پرندگان به یک زیستگاه برمی‌گردند، یعنی شرایط اولیه مانند آب، غذا و امنیت تا حد قابل قبولی فراهم شده است. علاوه بر این، پرندگانی مانند حواصیل خاکستری، اگرت سفید و کاکایی‌ها هم به سواحل بازگشته‌اند و نشان می‌دهند که شرایط زیستی در این منطقه دوباره در حال شکل‌گیری است.»

علیرضا هاشمی تاکید می‌کند: «این روند هنوز پایدار نیست و ادامه آن به مدیریت درست منابع آب بستگی دارد. حفظ حقابه‌های زیست‌محیطی و جلوگیری از برداشت بی‌رویه آب، از مهم‌ترین اقداماتی است که باید به طور جدی دنبال شود.»

 در صورت تداوم این شرایط، پیش‌بینی می‌شود در فصل مهاجرت، دریاچه ارومیه بار دیگر به یکی از مقصد‌های مهم پرندگان مهاجر از عرض‌های شمالی تبدیل شود و میزبان تعداد زیادی از این پرندگان باشد.