کاش غربی‌ها پیام ظریف را درک کنند

نعمت احمدی حقوقدان

«دولت جو بایدن باید به‌سرعت برای احیای برجام اقدام کند وگرنه با رسیدن دوران انتخابات ریاست‌جمهوری 1400، تحول خاصی رخ نخواهد داد». پیام قابل تامل محمدجواد ظریف و مساله برجام و آینده آن که متاسفانه به باور من گره‌های پیچ‌درپیچی خورده. ترامپ بر این باور بود که می‌تواند با فشار حداکثری ایران را سر میز مذاکره بنشاند و بر این فرض، طی دو سال از دوره ریاست‌جمهوری خود را به انتظار نشست و چون علامتی دریافت نکرد از برجام خارج شد. سخت‌ترین و سنگین‌ترین تحریم‌ها را علیه ایران پیاده کرد؛ منتها این شناخت که ایران از سال 58 در تحریم است و به‌هرحال راه‌های برون‌‍رفت از تحریم را یاد گرفته، نداشت یا دستکم گرفته بود. ایران با توجه به شرایط منطقه و نفوذش در کشورهای همجوار مثل لبنان، سوریه، یمن و در اختیار داشتن همه ارکان نظام همانطور که طی 40 سال با انواع تحریم‌ها به نوعی چرخ مملکت را به حرکت درآوردند به مذاکره دوباره تن نداد. تحریم در ایران آن اثری که می‌خواستند، نداشت همانطور که در کوبا بیخ گوش آمریکا که سال‌ها تحریم است و حتی تا جنگ اتمی پیش رفت، نداشت. کره شمالی و ونزوئلا هم تحریم هستند و با اینکه به مردم این کشورها فشار وارد می‌شود ولی باعث تغییر نشد و اتفاقا یک اتحاد بین حاکمیت و مردم به‌وجود آورد. ترامپ در سیاست خارجی با تصور اینکه در ونزوئلا، کره شمالی و ایران می‌تواند توفیقی به‌دست آورد، وارد گود شد اما در هر سه مورد با شکست مواجه شد. ترامپ هرچند دیدارهایی با رهبر کره شمالی داشت اما جز چند عکس یادگاری دستاورد دیگری نداشت. در ونزوئلا رئیس مجلس را به عنوان رئیس‌جمهور به رسمیت شناخت و پول‌های نفت و سرمایه‌های کشور را در اختیارش گذاشت اما چون مسیر ناصحیح بود در این کشور هم موفق نشد. و اما در مورد ایران، مردم آمریکا بغض شدیدی دارند تا جایی که 65 ساله‌های این کشور، نام ایران را سال‌هاست که در صدر اخبار می‌بینند. از 444 روز گروگانگیری گرفته تا همه ماجراهایی که طی این سال‌ها رخ داده، ایران به عنوان یک دشمن در ذهن مردم آمریکا نشسته است. هر حرکتی که ترامپ علیه ایران انجام می‌داد، مورد تایید بخش رادیکال و جمهوریخواه بود اما هیچ اثری در وضع ایران نداشت. در داخل هم با جریان رادیکالی مواجه شدیم که از اول با برجام مخالف بود و از فردای برجام، مخالف‌خوانی سر داد تا جایی که مثلا از ورود شرکت‌های آمریکایی به ایران ممانعت کرد درحالی‌که آمریکا فکر می‌کرد با برجام می‌تواند از بازار 80 میلیون نفری ایران استفاده کند اما چون هیچ جایگاهی نداشت دنیا، خصوصا بخش‌های اقتصادی را علیه ایران بسیج کرد. از طرفی نیروهای تندروی داخلی خصوصا آنها که با اقتصاد سروکار دارند، تمایلی به اینکه برجام به نتیجه برسد، نداشتند. به مجلس یازدهم رسیدیم؛ مجلسی که دکتر کدخدایی اعلام کرد 50 درصد از 63 مصوبه‌ای که داشته، مغایر با قانون است! لذا با مجلسی روبه‌رو هستیم که درست وقتی که نتیجه انتخابات آمریکا روشن و مشخص شد و ترامپ شکست خورد، برنامه لغو تحریم‌ها را تصویب کرد و طی آن به دولت مهلت داد که تبدیل به چالش بزرگی شد. هرچند گروسی مدیرکل آژانس بین‌المللی انژری اتمی در سفر به ایران مهلت سه‌ماهه‌ای دریافت کرد اما اکنون در شرایطی به‌سر می‌بریم که دکتر ظریف فی‌الواقع با توجه به حساسیت موضوع و لازم‌الاجرا بودن...
ادامه صفحه 6

ارسال دیدگاه شما

روزنامه در یک نگاه
ویژه نامه